Jak działa gospodarka? Świat pieniędzy i rynkó Płock

Dlaczego ceny tak rosną? Skąd się bierze inflacja? Czy recesja naprawdę jest taka straszna? I czym właściwie jest ten tajemniczy bank centralny? Dla większości z nas ekonomia brzmi jak zbiór niezrozumiałych zaklęć wypowiadanych w obcym języku. A przecież to właśnie ona kształtuje naszą codzienność - wpływa na ceny w sklepach, oprocentowanie kredytów i szanse na znalezienie pracy. Co więcej, znajomość jej mechanizmów pozwala każdemu podejmować lepsze, bardziej świadome decyzje. Oto szczery, błyskotliwy i... ilustrowany przewodnik po szalonych obliczeniach i trudnej terminologii ekonomicznej. Znajdziesz w nim wiedzę, która pozwoli Ci zrozumieć tajemniczy świat pieniędzy, rynków i decyzji politycznych wpływających na Twój portfel. Autorka w zajmujący sposób tłumaczy zawiłe pojęcia i odsłania kulisy funkcjonowania gospodarki. Ta niezastąpiona książka wyjaśnia ukryte siły napędzające kluczowe zjawiska ekonomiczne, obala najczęstsze mity i demaskuje przestarzałe założenia, które ograniczają naszą polityczną wyobraźnię. To idealna rzecz dla tych, którzy chcą wiedzieć, o czym naprawdę mówi się w wiadomościach - i co się dzieje z ich pieniędzmi. Dlaczego publiczna dyskusja na temat polityki gospodarczej tak często pokazuje żałosną ignorancję uczestników? Robert Solow, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii Spis treści: Przedmowa Wprowadzenie Część I. Rozwibrowana gospodarka Rozdział 1. Królestwo Ekonomii KRÓLESTWO WIBRACJE TWORZĄ GOSPODARKĘ Rozdział 2. Rozwibrowana gospodarka NASTROJE I RYNKI EKONOMICZNY CYKL ŻYCIA NAPĘDZANIE EMOCJI WIBROLOGIA I GOSPODARKA EMOCJI TORT NIEPEWNOŚCI EKONOMICZNE PIERŚCIENIE NASTROJU Część II. Działanie pieniędzy Rozdział 3. Dziwny świat pieniędzy DZIWNY ŚWIAT PIENIĘDZY DOLARY A SENS - CO SPRAWIA, ŻE PIENIĄDZ JEST PIENIĄDZEM? WIECZNE PROBLEMY: EWOLUCJA PIENIĄDZA HISTORIA AMERYKAŃSKIEJ WALUTY: OD REWOLUCJI DO UZNANIA Rozdział 4. Mechanika współczesnego pieniądza SCHEMAT BANKOWOŚCI SYSTEM REZERWY CZĄSTKOWEJ SZTUKA POŻYCZANIA ROZSZYFROWYWANIE BILANSU BANKU NIEWIDZIALNY SZERYF JAK BANKI ZABEZPIECZAJĄ SIĘ PRZED RYZYKIEM? JAK BANK MOŻE UPAŚĆ? PANOWANIE DOLARA REFLEKSJA NAD DOLAREM MYŚL KOŃCOWA Część III. Miary stanu gospodarki Rozdział 5. Podaż i popyt WPROWADZENIE DO PODAŻY I POPYTU EKONOMIKA CHLEBKA BANANOWEGO ŁAŃCUCHY DOSTAW PÓŁPRZEWODNIKI UŻYWANE SAMOCHODY EGGFLACJA? BEZ JAJ! OD MECHANIKI DO POLITYKI ULEPSZANIE ŁAŃCUCHÓW DOSTAW Rozdział 6. PKB i gospodarka MIERZENIE PKB KONSUMPCJA INWESTYCJE WYDATKI PUBLICZNE EKSPORT NETTO W KRAINIE PIERNIKOWYCH YETI WZROST NAPĘDZANY DŁUGIEM CO TAK NAPRAWDĘ ZNACZY PKB? WZROST ZA WSZELKĄ CENĘ SPOJRZENIE W PRZYSZŁOŚĆ Rozdział 7. Towary GLOBALIZACJA A TOWARY CZYNNIKI ZEWNĘTRZNE I TOWARY ROPA NAFTOWA CENY BENZYNY METALE WZROST PRODUKCJI ROPY Z ŁUPKÓW W STANACH ZJEDNOCZONYCH ROZWÓJ ENERGETYKI ODNAWIALNEJ SZTUCZNA INTELIGENCJA A TOWARY Rozdział 8. Inflacja RODZAJE INFLACJI MIERZENIE INFLACJI WSKAŹNIK CEN TOWARÓW KONSUMPCYJNYCH: INFLACJA DLA LUDU OSOBISTE WYDATKI KONSUMPCYJNE: WSKAŹNIK DLA REZERWY FEDERALNEJ WSKAŹNIK CEN PRODUCENTÓW: INFLACJA DLA FIRM INFLACYJNA PIZZA OCZEKIWANIA INFLACYJNE PRZYCZYNY INFLACJI 1. WZROST CEN 2. STAN RYNKU PRACY 3. GLOBALIZACJA 4. RYNKI ENERGII INNE RODZAJE "FLACJI" DEFLACJA HIPERINFLACJA Rozdział 9. Rynek pracy CZYM JEST RYNEK PRACY? NAJWAŻNIEJSZE MIERNIKI RYNKU PRACY STOPA BEZROBOCIA WSPÓŁCZYNNIK AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ BADANIA I POMIARY WYNAGRODZENIA PŁACA MINIMALNA WYPACZONY OBRAZ WZROSTU PŁAC MIĘDZYNARODOWE KONSEKWENCJE NISKICH PŁAC JAK WARTOŚCIUJEMY PRACĘ? SIŁA PRACOWNIKÓW JAK MOŻNA ULEPSZYĆ RYNEK PRACY? IMIGRACJA URLOPY RODZICIELSKIE I UŁATWIENIA DLA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIAMI ZMIANA PODEJŚCIA DO WŁASNOŚCI BUDOWANIE Rozdział 10. Rynek mieszkaniowy AMERYKAŃSKI SEN CYKL MIESZKANIOWY TO CYKL KONIUNKTURALNY JAK KUPIĆ DOM? OPROCENTOWANIE KREDYTÓW HIPOTECZNYCH W CIĄGU OSTATNICH DWÓCH LAT DLACZEGO MAMY ZA MAŁO MIESZKAŃ? RYNEK MIESZKANIOWY W INNYCH KRAJACH JAK ROZWIĄZAĆ PROBLEM? Rozdział 11. Rynek akcji CZYM SĄ RYNKI? RODZAJE RYZYKA NA RYNKU RYNEK AKCJI A GOSPODARKA PRZYKŁAD WYCENY FUNDUSZE GIEŁDOWE CZY BLACKROCK RZĄDZI ŚWIATEM? DOSTAWCY INDEKSÓW PASYWNE KONTRA AKTYWNE RYNEK AKCJI TO SIEDEM FIRM RYNKI EFEKTYWNE (I NIEEFEKTYWNE) CO SIĘ WYDARZYŁO W 2021 ROKU? DLACZEGO RYNKI STAŁY SIĘ MEMEM? Rozdział 12. Rynek obligacji RYNEK OBLIGACJI CZYM SĄ OBLIGACJE? OBLIGACJE MIĘDZY PRZYJACIÓŁMI RATING OBLIGACJI WYSOKODOCHODOWY PRZYJACIEL BONY I OBLIGACJE SKARBOWE RYNEK OBLIGACJI SKARBOWYCH RYNKI JAKO ODZWIERCIEDLENIE EMOCJI Rozdział 13. Kryptowaluty NARRACJA O KRYPTOWALUTACH TOKENY NIEWYMIENNE CZY DOGECOIN JEST ŻYWY, CZY MARTWY? FTX CO POSZŁO NIE TAK W KRYPTOWALUTACH? Rozdział 14. Recesje RECESJE I SPOWOLNIENIA GOSPODARCZE SEMANTYKA RECESJI JAK WYGLĄDA RECESJA? HISTORYCZNE RECESJE RECESJA W 2008 ROKU RECESJA W 2020 ROKU FIRMY ZOMBIE WIBRECESJA ZALETY RECESJI Część IV. Ruchy pieniędzy Rozdział 15. Polityka fiskalna CO TO JEST POLITYKA FISKALNA? NA CO RZĄD WYDAJE PIENIĄDZE? PODATKI OBLIGACJE LIMIT ZADŁUŻENIA WIELKA BRYTANIA POKAZUJE, ŻE POLITYKA FISKALNA JEST SZTUKĄ LEKCJE ZE STREFY EURO CZY RZĄD MOŻE PRZETRWAĆ? POLITYKA FISKALNA JEST TAK NAPRAWDĘ DOBRA Rozdział 16. Polityka monetarna CO ROBI FED? JAK DZIAŁAJĄ NARZĘDZIA FEDU? REZERWY OBOWIĄZKOWE OPERACJE OTWARTEGO RYNKU UMOWY REPO STOPA DYSKONTOWA STOPA FUNDUSZY FEDERALNYCH DZIAŁALNOŚĆ BANKU CENTRALNEGO OPIERA SIĘ NA ZAUFANIU POLITYKA MONETARNA W 2020 ROKU WIARYGODNOŚĆ REZERWY FEDERALNEJ Rozdział 17. Rezerwa Federalna KTO ZAŁOŻYŁ FED? JAK DZIAŁA REZERWA FEDERALNA? RADA GUBERNATORÓW FEDERALNY KOMITET DS. OPERACJI OTWARTEGO RYNKU (FOMC) BANKI REZERWY FEDERALNEJ PRZEWODNICZĄCY RADY NARRACJA REZERWY FEDERALNEJ TWORZENIE NARRACJI OPÓR PRZECIWKO NARRACJI FED NA WYSOKIEJ GÓRZE LATA 70. VOLCKER W 2022 ROKU CEL: 2% JAK FED POSTĘPUJE Z RYNKAMI? FED I RYNEK PRACY NAWIGOWANIE WE MGLE Część V. Teorie, problemy, możliwości Rozdział 18. Stary człowiek i nowe teorie EKONOMIA KLASYCZNA EKONOMIA KEYNESOWSKA MONETARYZM NOWA TEORIA WZROSTU INNE TEORIE Rozdział 19. Problemy O PODDAWANIU SIĘ STAN AMERYKAŃSKIEGO SNU GOSPODARKA A ZDROWIE PSYCHICZNE ZMIENIAJĄCA SIĘ NATURA PRACY DEMOGRAFIA GDY SYSTEMY ZAWODZĄ MASZ W OCZACH ZNAKI DOLARA MEDIA SPOŁECZNOŚCIOWE TYLKO POGARSZAJĄ SPRAWĘ KRYZYS ROZUMIENIA PRZEKAZU MEDIALNEGO MEDIA, NOSTALGIA I KONSUMPCJONIZM WSZYSTKO JEST TAKIE SAMO O CO TAK NAPRAWDĘ CHODZIŁO Z GME? NIERÓWNOŚCI EKONOMICZNE I WSPÓŁPRACA Rozdział 20. Możliwości OPIEKA ZDROWOTNA DOSTĘPNOŚĆ RYNKU PRACY DLA IMIGRANTÓW, RODZICÓW I OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH MIESZKALNICTWO EDUKACJA CZYSTA ENERGIA MYŚLENIE W KATEGORIACH OBFITOŚCI Podziękowania O autorce Przypisy