Filozofia zen (Ebook) Poznań

Przystępnie napisana książka skierowana do tych, którzy pragną poznać filozofię Wschodu, zwłaszcza do studentów japonistyki i orientalistów, jak również do studiujących filozofię, psychologię, socjologię, teologię, religioznawstwo, kulturoznawstwo i dziennikarstwo. Pozycja jest próbą systematycznego przedstawienia filozofii zen w ujęciu słynnego japońskiego filozofa nowożytnego, Nishidy Kitaro, założyciela filozoficznej szkoły z Kioto. Książka omawia praktyki i język zen oraz zwraca uwagę na jego filozoficzny wymiar. Autorka analizuje filozofię zen czyniąc punktem wyjścia dla swoich rozwazań tezę, iż kluczem do rozumienia nauk mistrzów zen jest filozofia paradoksu. Wiele uwagi poświęca także etyce, wykracząjacej poza dualizm dobra i zła. Przedstawia typologię sądów paradoksowych, które są charakterystyczną cechą koanów oraz omawia najczęściej spotykane metafory i symbole. Porównuje również filozofię zen z taoizmem, umieszcza ją w kontekście filozofii buddyzmu Wielkiego Wozu, a także pokazuje wpływy nihilizmu paradoksowego na filozofię wspólczesną. Pozycja zawiera bogaty materiał faktograficzny: bibliografię tematu w języku japońskim, angielskim i polskim; noty biograficzne i tablice genealogiczne ważniejszych mistrzów zen; chronologiczne zestawienie istotnych wydarzeń kształtujących myśl zen w Chinach i Japonii; wykaz imion i nazwisk w oryginalnym zapisie znakowym; wykaz pojęc, nazw i tytułów oraz indeks osób. Wprowadzenie9 1. Stan badań nad zen24 1.1 Polemiki dotyczące historii zen24 1.2. Zen a psychoanaliza31 1.3. Misyjny nurt zen35 1.4. Uniwersalistyczna interpretacja zen36 1.5. Zen a filozofia42 2. Paradoksy teorii i praktyki zen49 2.1. 'Logika paradoksu' w relacji 'jaźni jednostkowej' i jaźni oświeconej'49 2.1.1. Afirmacja jaźni zwyczajnej54 2.1.2. 'Oświecenie jako nierozróżniające rozróżnianie'60 2.2. Polemiki dotyczące religijnej praktyki zen63 2.2.1. Krytyka oczyszczania 'jaźni jednostkowej'66 2.2.2. Krytyka 'zen wyciszonego'70 2.2.3. Krytyka 'oświecenia' jako przedmiotu poznania79 2.3. Rodzaje praktyki zen85 2.3.1. Metoda 'dziwnych słów i niepojętych słów'86 2.3.1.1. 'Cztery rodzaje Linji'86 2.3.1.2. Katalizatory 'oświecenia'94 2.3.2. Metoda 'wpatrywania się w koan'103 2.3.3. Medytacja w pozycji siedzącej112 2.3.3.1. 'Jedność praktyki i oświecenia' w myśli Dögena118 2.3.4. Koany czy medytacja? Spór o najlepszy rodzaj praktyki zen124 2.4. Teoria 'praktyki nagłej'134 2.4.1. 'Praktyka nagła' po 'oświeceniu'138 3. Język zen147 3.1. Rozum na drodze do oświecenia147 3.1.1. Rozum klasyczny a rozum paradoksowy148 3.1.2. W poszukiwaniu źróeł 'jaźni jednostkowej'150 3.1.3. Rozum klasyczny a 'wielkie zwiątpienie'155 3.1.4. Rozum klasyczny a refleksja na 'oświeceniem'156 3.2. Paradoskowa teoria znaku158 3.3. Koany jako sądy paradoksowe165 3.3.1. Sądy paradoksowe biegunowe167 3.3.2. Sądy paradoksowe niebiegunowe172 3.3.3. Metafory i symbole a 'logika paradoksu'175 3.4. Klasyfikacja koanów183 3.4.1. System koanów w szkole rinzai183 3.5. Komentarze do koanów193 3.5.1. 'Wersy komentujące' w Zapiskach z Błękitnego Urwiska194 3.5.2. 'Wersy komentujące w Japonii199 3.5.3. 'Wersy komentujące' a metoda 'wpatrywania się w koan'207 3.5.4. Zen a poezja211 3.5.5. 'Żywe' i 'martwe' słowa zen216 4. Zen a filozofia Wschodu222 4.1. Zen a taoizm222 4.2. Zen a filozofia mahayany229 4.2.1. Zen a szkoła Sutry Girlandy Kwiatów229 4.2.2. 'Logika paradoksu' a wybrane pojęcia filozofii mahayany233 4.2.2.1. 'Najwyższa mądrość'234 4.2.2.2. 'Jaźń jako jedyna rzeczywistość'235 4.2.2.3. 'Natura buddy'238 4.2.2.4. Teoria 'oświecenia nagłego'242 4.2.3. Teoria 'jedności nauk buddyjskich i zen'246 5. 'Etyka paradoksowa' zen259 5.1. Krytyka etyki formalnej związanej z dualizmem dobra i zła259 5.2. 'Wielkie miłosierdzie' jako ideał etyczny265 5.3. 'Etyka paradoksowa' a etyka formalna271 6. 'Nihilizm paradoksowy' - filozofia zen, Nishidy i Heideggera277 6.1. Nishida i Heidegger277 6.2. 'Nihilizm relatywny'281 6.3. 'Nihilizm paradoksowy', czyli nihilizm absolutny285 6.3.1. Odrzucenie zasady niesprzeczności logiki formalnej285 6.3.2. Pojęcie prawdy w 'nihilizmie paradoksowym'291 6.3.3. 'Nicość absolutna' i 'nicość relatywna'294 6.3.4. 'Immanentna transcendencja'297 6.4. Dekonstruktywna metoda Heideggera a konstruktywne podejście Nishidy304 6.5. 'Nihilizm paradoksowy' a "śmierć metafizyki"307 Zakończenie314 Aneks 1 Chronologiczne zestawienie najważniejszych wydarzeń w historii zen w Chinach i Japonii328 Aneks 2 Noty biograficzne wybranych mistrzów zen341 Aneks 3 Tablice genealogiczne wybranych mistrzów zen361 Aneksa 4 Wykaz imion i nazwisk w oryginalnym zapisie znakowym378 Aneks 5 Wykaz pojęć, nazw i tytułów w oryginalnym zapisie znakowym382 Bibliografia391 Indeks osób403