Kto dopomoże Żydowi… Lublin

KTO DOPOMOŻE ŻYDOWI - książka o wielowymiarowym tytule. Zdanie wzięte z okupacyjnych ustaw niemieckich można dopełniać na wiele sposobów. Ten, kto pomagał podlegał karze śmierci. Po wojnie dostawał Medal Sprawiedliwego Pośród Narodów Świata, ale bywał też nazywany antysemitą. Dyskusja dotycząca postaw Polaków wobec Holocaustu, roi się od skrajnie sprzecznych opinii i sądów. Cechują ją skrajne emocje, płynące z różnych doświadczeń, które są absolutyzowane. Bogdan Musiał historyk w swej książce nie kieruje się jednak emocjami, ale daje rzeczową wykładnię prawa niemieckiego, które w żadnym innym okupowanym kraju nie było tak surowe i bezwzględne wobec tych, którzy w jakikolwiek sposób udzielili pomocy Żydom. Stopień gotowości w polskim społeczeństwie do pomocy prześladowanym Żydom był na tyle duży, że niemieccy okupanci czuli się zmuszeni stworzyć specjalne prawodawstwo penalizujące takie postawy oraz stosować drakońskie kary i represje. Ich celem było stworzenie atmosfery strachu, aby w ten sposób wyeliminować lub przynajmniej ograniczyć pomoc skazanym na śmierć Żydom. Mimo to znalazło się tysiące Sprawiedliwych wśród narodów świata, którzy przekraczali granice lęku. Niejednokrotnie zapłacili za to najwyższą cenę. O nich także opowiada ta książka. Ich ofiara często okazuje się jednak argumentem niewystarczającym. Co parę lat Polacy stawiani są pod pręgierzem, oskarżeni o to, że antysemityzm wyssali z mlekiem matki i współpracowali nazistami w eksterminacji Żydów. Ta dyskusja nigdy nie ustanie. Tym niemniej trzeba bezustannie zbierać świadectwa. Spis treści: Okładka Strona tytułowa Strona redakcyjna Wprowadzenie Amatorzy i dogmatycy kształtują narrację o polskiej historii Współwinni, obojętni, bierni Pomijanie niemieckiej polityki okupacyjnej Źródła podstawą dyskusji Rozdział 1. Niemiecka polityka wobec Polaków i Żydów w okupowanej Polsce Zagłada polskich elit przywódczych Niewolnicy Rzeszy Wielkoniemieckiej Niemiecka polityka wobec polskich Żydów Rozdział 2. Getto, głód, szmugiel i dzieci-żebracy Szmugiel: polsko-żydowskie współdziałanie Mali szmuglerzy i dzieci-żebracy Próby zastraszenia karami Rozdział 3. Zagłada i polowanie na uciekinierów żydowskich Rozporządzenia, obwieszczenia, rozkazy Schießbefehl Polowanie na uciekinierów żydowskich Policyjne rozporządzenia z 28 października oraz 10 listopada 1942 roku Obowiązek denuncjacji pod groźbą kary śmierci Rozdział 4. Sankcje oraz represje za pomoc uciekinierom żydowskim w praktyce Sondergerichte sądy specjalne w GG Wyroki sądów specjalnych w sprawach o pomoc Żydom Policyjne sądy doraźne oraz policyjne środki bezpieczeństwa Schutzhaft Pokazowe egzekucje i odpowiedzialność zbiorowa Tchórz Mord w Markowej Akcje pacyfikacyjne Strach przed Niemcem Rozdział 5. Współudział Polaków w polowaniu na uciekinierów żydowskich Donosicielstwo Zakładnicy i obławy Sołtysi zakładnicy Straż wiejska Obławy Nagrody za wyłapywanie uciekinierów żydowskich Niemiecka zaciekłość w polowaniu na uciekinierów żydowskich Rozdział 6. Penalizacja pomocy Żydom w innych krajach oraz powojenny los niemieckich sprawców Polska wyjątkiem w Europie? Niemieccy sprawcy po 1945 roku Ochrona zbrodniarzy nazistowskich w praworządnych Niemczech Podsumowanie i wnioski Wypaczanie kontekstu, manipulacje i fałszywe zarzuty Psychoanalityczne konfabulacje One has no right to demand such risks ANEKS Dokumenty źródłowe Nie wolno się bać. O książce Jana Grossa i stosunkach polsko-żydowskich z Bogdanem Musiałem rozmawia Paweł Paliwoda1 Tezy dotyczące pogromu w Jedwabnem. Uwagi krytyczne do książki Sąsiedzi autorstwa Jana Tomasza Grossa1 Akta procesowe z 1949 r. jako źródło historyczne i metoda wykorzystywania ich przez Jana Tomasza Grossa Wspomnienia Żydów ocalonych z Holocaustu. Afirmujący i selektywny wybór Liczba ofiar Ukonstytuowanie się Zarządu Miejskiego w Jedwabnem i masowy mord Pominięcie i zniekształcenie kontekstu historycznego Okupacja sowiecka wschodniej Polski i stosunki polsko-żydowskie (19391941) Rola Niemców Podsumowanie Polskie obozy śmierci efekt uboczny niemieckiej polityki historycznej1 Niemiecka polityka historyczna a nazistowska przeszłość Od bezwarunkowej kapitulacji do wyzwolenia Odniemczenie rządów Hitlera Spolonizowanie niemieckich zbrodni Krzysztof Kąkolewski Bezruch, cisza i ciemność Podziękowania