Cukrzyca typu 2. Przewodnik dla chorych Bartoszyce

Coraz więcej osób choruje na cukrzycę. Coraz silniej tryb życia i styl żywienia sprzyjają zapadnięciu na tę chorobę. Coraz więcej leków o zróżnicowanych mechanizmach działania ma do dyspozycji diabetolog. Podstawowym elementem leczenia pozostaje jednak zmiana stylu życia. Oto właściwy kierunek: zwiększyć aktywność fizyczną, zmniejszyć masę ciała, ograniczyć liczbę przyjmowanych kalorii. W jaki sposób i dlaczego? Odpowiedzi na czasie udzielają specjaliści z Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Diabetologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu. Nowoczesne źródło wiedzy o cukrzycy typu 2. Objaśnia mechanizm choroby i terapię. Uprzystępnia zasady żywienia. Zawiera przykładowe jadłospisy. Spośród poradników adresowanych do polskiego czytelnika wyróżnia się tym, że zgodnie z aktualnym stanem wiedzy przybliża: • psychologiczne aspekty jedzenia i motywację do odchudzania • znaczenie chorób współistniejących • zasady zwiększaniu wysiłku fizycznego • znaczenie super żywności i substancji słodzących. Spis treści: Przedmowa IX 1. WSTĘP Andrzej Gawrecki Na czym polega cukrzyca typu 2? Dlaczego w cukrzycy typu 2 działanie insuliny nie jest prawidłowe? Dlaczego warto kontrolować stężenie glukozy we krwi? Rys historyczny Jak leczono cukrzycę w starożytności? Skala zachorowań, epidemiologia zjawiska Aktualne metody leczenia cukrzycy typu 2 Jakie informacje dotyczące cukrzycy należy przekazać pacjentom? 2. TRAWIENIE I BILANS ENERGETYCZNY Sylwia Karbowska Pożywienie jako źródło energii niezbędnej do życia Jakie składniki obecne w pożywieniu są niezbędne dla człowieka? W jaki sposób jedzenie, które dostarczymy, jest przez nas wykorzystywane, czyli losy pokarmu od talerza do komórek naszego organizmu Ile energii potrzebuje nasz organizm w ciągu doby? Bilans energetyczny 3. PLAN ZDROWEGO ODŻYWIANIA Sylwia Karbowska Ustalenie prawidłowej masy ciała Jaka powinna być Twoja prawidłowa masa ciała? Ustalenie zapotrzebowania kalorycznego w ciągu doby Jak obliczyć zapotrzebowanie na kalorie w ciągu dnia? Ustalenie deficytu kalorycznego Ustalenie liczby posiłków w ciągu dnia Źródła pokarmów zaspokajające zapotrzebowanie na energię i składniki odżywcze w ciągu dnia Grupy produktów spożywczych dostarczających cennych składników odżywczych Białka, tłuszcze – czy podnoszą wartości cukru? Białka – do czego nam są potrzebne i jakie są ich źródła? Po co są nam potrzebne białka? Zapotrzebowanie na białko Gdzie możemy znaleźć białka? Tłuszcze – ich rola, zagrożenia i źródła w produktach spożywczych Węglowodany – zasadniczy składnik pokarmowy wpływający bezpośrednio na wzrost glikiemii Witaminy – niezbędne składniki pokarmowe Witamina „na zdrowe oczy”, czyli witamina A Witamina D – mocne kości Witamina E – witamina młodości Witamina K – na dobrą krzepliwość krwi Witamina C – witamina odporności Witaminy z grupy B Składniki mineralne – po co są nam potrzebne i jakie są ich źródła w pożywieniu Wapń – niezbędny do budowy kości Magnez Sód i potas Żelazo Jak prawidłowo przyrządzać posiłki – zdrowe techniki kulinarne Jak dbać o prawidłowe wartości glikemii, jedząc poza domem? 4. OD CZEGO ZALEŻĄ WARTOŚCI CUKRU Agata Juruć Indeks glikemiczny i jego wpływ na wartości glikemii Co się dzieje w organizmie po zjedzeniu posiłku o wysokim IG? Co jeszcze wpływa na wartość IG? Czym jest ładunek glikemiczny? Rola błonnika pokarmowego w utrzymaniu prawidłowych wartości cukru Jakie korzyści wynikają ze spożywania błonnika? Źródła błonnika pokarmowego Kto nie powinien stosować diety wysokobłonnikowej? Substancje słodzące Stewia – naturalny słodzik dla diabetyków Czy warto stosować słodzik zamiast cukru? Napoje alkoholowe Produkty zalecane i niewskazane Jak prawidłowo czytać etykiety produktów spożywczych? Wartość energetyczna Wykaz składników Termin spożycia Dodatki do żywności Syrop glukozowo-fruktozowy Glutaminian sodu Izomery „trans” Właściwości superfoods w kuchni diabetyka Młody jęczmień Nasiona chia Quinoa Jagody goji Amarantus Spirulina Fakty i mity na temat żywienia i diet w cukrzycy Można jeść słodycze, ale przeznaczone dla diabetyków Warto pić sok z grejpfruta, bo skutecznie obniża stężenie cukru W trakcie słodzenia należy zastępować cukier biały cukrem brązowym lub miodem Cynamon pomaga w walce z wysokim stężeniem cukru Chory z cukrzycą powinien jeść mało i często Nie wolno łączyć chleba z wędliną ani ziemniaków z mięsem, ponieważ to sprzyja tyciu Warto łączyć szpinak z sokiem z cytryny lub kaszę gryczaną z natką pietruszki 5. METODY LECZENIA A ZALECENIA ŻYWIENIOWE Andrzej Gawrecki Doustne leki przeciwcukrzycowe Leki zmniejszające insulinooporność, czyli uwrażliwiające organizm na działanie insuliny Leki zwiększające wydzielanie insuliny Leki zmniejszające wchłanianie glukozy z przewodu pokarmowego Leki zwiększające sekrecję insuliny zależnie od posiłku Leki powodujące cukromocz, czyli utratę cukru z moczem Insulinoterapia w cukrzycy typu 2 Co sprawia, że leczenie insuliną różni się u poszczególnych pacjentów? Metoda wielokrotnych wstrzyknięć insuliny a intensywna czynnościowa insulinoterapia Metoda wielokrotnych wstrzyknięć insuliny a żywienie osoby z cukrzycą typu 2 Metoda intensywnej czynnościowej insulinoterapii a żywienie osoby z cukrzycą typu 2 Mieszanki insulinowe a żywienie osoby z cukrzycą typu 2 Czy dwie iniekcje mieszanki w czasie doby wystarczą? Czy obojętne jest, ile czasu przed posiłkiem należy podać insulinę? Czy przy cukrzycy typu 2 może być stosowana osobista pompa insulinowa? 6. WYSIŁEK FIZYCZNY W CUKRZYCY TYPU 2 Andrzej Gawrecki Rekomendacje dotyczące aktywności fizycznej dla osób z cukrzycą typu 2 Jak obliczyć tętno, które będzie oznaczało umiarkowany wysiłek fizyczny? Zasady podejmowania aktywności fizycznej przez osobę z cukrzycą typu 2 Doustne leki stosowane w leczeniu cukrzycy 7. ŻYWIENIE W ZALEŻNOŚCI OD CHORÓB WSPÓŁISTNIEJĄCYCH Anna Duda-Sobczak Choroby nerek Przewlekła choroba nerek Kamica nerkowa Dna moczanowa Nadciśnienie tętnicze Postępowanie niefarmakologiczne Zalecane zmiany stylu życia Warto spróbować – dieta DASH Otyłość Dlaczego otyłość jest groźna dla zdrowia? Postępowanie w otyłości Zaburzenia gospodarki lipidowej Dlaczego zaburzenia gospodarki lipidowej są groźne? Kiedy spełnione będą kryteria dobrego wyrównania gospodarki lipidowej u osób z cukrzycą? Dlaczego nienasycone kwasy tłuszczowe są tak ważne dla zdrowia? Choroby przewodu pokarmowego Choroba refluksowa Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy Uchyłki jelita grubego Nieswoiste zapalenia jelit Wrzodziejące zapalenie jelita grubego Choroba Leśniowskiego-Crohna Operacje bariatryczne Kiedy rozważać leczenie bariatryczne? Przeciwwskazania do zabiegu bariatrycznego Jakie są wyniki leczenia? Postępowanie po zabiegu 8. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY JEDZENIA I MOTYWACJA DO ODCHUDZANIA Agata Juruć Psychologiczne czynniki związane z jedzeniem Jedzenie a stres Kiedy zgłosić się do specjalisty – zaburzenia jedzenia występujące w cukrzycy typu 2 Moja motywacja do odchudzania i plan działania JADŁOSPISY Sylwia Karbowska, Agata Juruć Jadłospis 1300 kcal Jadłospis 1700 kcal Piśmiennictwo